Jak porozumiewać się z psem!

Aby wychować i wyszkolić psa na dobrego towarzysza i pożytecznego pomocnika, należy z jednej strony zrozumieć jego psychikę, a z drugiej - co jest znacznie trudniejsze - znaleźć drogę do wypowiedzenia swej woli w sposób dla niego zrozumiały. Inteligencja psa wyraża się w jego reakcjach świadczących o samo-dzielnym myśleniu. Nie znaczy to jednak, by proces myślenia psa, tj. związek między skojarzeniem a bodźcem który to skojarzenie wywoła, miał zawsze przebieg analogiczny jak u człowieka. Poza tym należy pamiętać, że wiele, jeżeli nie większość czynności psa opiera się na instynktach. Zwierzęta udomowione zachowały różne odruchy instynktowne, które u ich przodków były celowe, ale w obecnym ich życiu są zupełnie niepotrzebne. Nie chcąc rozszerzać tego tematu, ograniczę się do dwu przykładów, powszechnie znanych i często cytowanych. Pies ma zwyczaj zagrzebywania mniej lub bardziej dokładnie swych odchodów. Dzicy przodkowie wykonywali tę czynność być może w celu zatarcia swych śladów przed wrogami. Inni zoopsychologowie podają także inne, równie prawdopodobne wytłumaczenie, że psy w stanie dzikim zajmowały ze swymi rodzinami (sforą) określone rewiry łowieckie. Granice ich oznaczały wydalinami. Kładąc się do snu na podłodze pies kręci się w kółko przez dłuższą chwilę, jak gdyby zgniatając w ten sposób stepowe trawy, wśród których słał swe legowisko jego dziki przodek. Także i to zjawisko bywa inaczej tłumaczone, jako pewnego rodzaju gimnastyka odprężająca przed ułożeniem się do snu. Dziś, gdy pies żyje w zmienionych warunkach, obie te czynności są bez-użyteczne, a jednak przetrwały przez tysiące lat jako przejawy instynktu. Człowiek wychowując psa wykorzystuje wszystkie jego instynkty i stara się zużytkować je dla własnej korzyści. Tresura jest łatwa, gdy przystosowana jest do wrodzonych odruchów psa, trudna lub bezowocna, kiedy zamierzenia człowieka wobec zwierzęcia są z nimi sprzeczne. Do tego tematu powrócę jeszcze w części drugiej - "Praktyczne wskazówki nauki i wychowania psa".